Mistrz i Małgorzata
Michaił Bułhakow
Mistrz i Małgorzata
Niewątpliwie Mistrz i Małgorzata to książka nieśmiertelna. Jedna z tych, które wzniosły literaturę na najwyższy poziom. Nie pisze tych słów dlatego, ze tak pisać wypada. Wiem, że wszelkie zachwyty nad twórczością Bułhakowa są mało oryginalne. Przecież zachwycają się wszyscy. Gdybym napisał, że to kiepska książka i nie warto jej czytać, to pewnie byłbym oryginalny. Jednak nie byłaby to opinia szczera. Czasem silenie się na oryginalność może być gorsze niż jej brak.
Książka rosyjskiego pisarza doczekała się już wielu recenzji, opracowań naukowych, ekranizacji filmowych. Na jej podstawie powstawały spektakle teatralne, baletowe i operowe. Inspiruje twórców różnych sztuk. Wachlarz odniesień i skojarzeń, jaki rozpościera przed czytelnikiem autor, jest bogaty. Mamy skojarzenia wprost oraz te ukryte, których trzeba się domyślać. Stwierdzenie, że książka ta jest krytyką komunizmu, jest niepoważne. Przerasta bowiem swoją epokę i jej uwarunkowania. Być może takie było pierwotne zamierzenie pisarza, ale ostatecznie powstało coś znacznie większego, coś co jeszcze długo będzie zachwycać i inspirować. Kto nie czytał Mistrza i Małgorzaty, zasługuje na głębokie współczucie.