Książki - Słów kilka

Marek Hłasko

Drugie zabicie psa

Recenzja:

Marek Hłasko zaczął pracę jako kierowca ciężarówki. Później pisał do gazet, a w okresie emigracji prowadził życie włóczęgi, który pracował dorywczo w różnych miejscach. Mimo takiego trybu życia i przedwczesnej śmierci pozostało po nim wiele opowiadań i powieści.

Dwaj bohaterowie utworu zajmują się dość podejrzanym procederem. Wyłudzają pieniądze, od wcześniej rozkochanych w jednym z nich kobiet. Proces wyłudzenia to istny majstersztyk dramatyczny, zakończony zwykle nieudaną próbą samobójstwa, która ma ostatecznie przekonać bogatą turystkę. Świat wykreowany przez Hłaskę, tak jak we wszystkich jego dziełach, jest ponury i pesymistyczny. Przeżyć można na nim jedynie wtedy jeśli jest sie twardym i zdecydowanym na wszystko. Słabe jednostki stają się łupem silniejszych i sprytniejszych. Jedyną pozytywną wartością pozostaje męska przyjaźń, dla której czasem warto narazić nawet swoje życie.

Powieść jest sama w sobie bardzo misternie i ciekawie skonstruowana. Czyta się ją bardzo szybko i pozostawia wiele treści do głębszego przemyślenia.

Stefan Benke

Miłosz Czesław

Historie ludzkie

Recenzja:

Czesław Miłosz pozostawił po sobie wielką spuściznę literacką. Pisał wiersze, powieści oraz eseje. Jest też autorem wielu poetyckich przekładów znanych światowych dzieł na język polski. Ze względu na swoje poglądy, był dla niektórych środowisk, zwłaszcza nacjonalistyczno-katolickich postacią kontrowersyjną.

Trudno w kilku zdaniach odnieść się do całej panoramy wrażeń, jaka pozostaje po lekturze zbioru Historie ludzkie. Poezja Miłosza ma w sobie niespotykaną ostrość sformułowań dzięki, której trafia w sedno rzeczy i zapada w pamięć czytelnika. Poeta poprzez kompozycję zwykłych słów i fraz potrafił w całkiem nowy sposób oddać rzeczywistość i ubogacić jej postrzeganie. Dodatkowo dzięki zamieszczonym w tomiku wywiadom z pisarzem, można lepiej poznać jego osobę i poglądy.

Nie czytam zbyt wiele poezji, ale uważam, że po wiersze Miłosza warto sięgnąć. Bardzo polecam tę pozycję. Chyba najlepiej czytać ją małymi fragmentami, aby mieć czas na oswojenie się z natłokiem obrazów i wrażeń.

Stefan Benke

Erich Fromm

O sztuce słuchania.

Terapeutyczne aspekty psychoanalizy

Recenzja:

Erich Fromm był niemieckim psychoanalitykiem, który wyemigrował do USA. W swoich dziełach szukał powiązania pomiędzy psychoanalizą, a etyką humanistyczną. Uważał, że jest to najlepsza droga do osiągnięcia szczęścia w życiu.

Ta pozycja w znacznym stopniu różni się od innych książek Fromma. Zazwyczaj jego prace charakteryzuje duży poziom ogólności rozważań na tematy z pogranicza psychologii i etyki. W Sztuce słuchania czytelnik ma możliwość poznania tego wielkiego humanisty prawie bezpośrednio przy pracy. Może wgłębić się w jego psychologiczny warsztat, poznać osobiste zaangażowanie w podejściu do poszczególnych pacjentów.

Każdy z nas cierpi czasem z powodu braku możliwości bycia wysłuchanym przez drugiego człowieka. Nie poświęca się nam wystarczająco dużo życzliwej uwagi i dlatego sami tez nie potrafimy słuchać i komunikować się z innymi. Myślę, że książka zawiera wiele istotnych wskazówek nie tylko dla specjalistów, ale dla każdego kto chce polepszyć swoje relacje z bliskimi.

Stefan Benke

Wernic Wiesław

Człowiek z Montany

Recenzja:

Wiesław Wernic był dziennikarzem i autorem powieści dla młodzieży. Pisał o przygodach na Dzikim Zachodzie okresu drugiej polowy dziewiętnastego wieku. Poszczególne książki tworzą jeden wielki cykl, a poszczególne części łączą postacie głównych bohaterów.

Narratorem książki jest lekarz, doktor Jan, który w przerwach swojej praktyki lekarskiej, wyrusza na dalekie wyprawy z przyjacielem. Tym przyjacielem jest wytrawny traper Karol Gordon. W tej części serii zawędrują do Montany, krainy hodowców bydła. Zwykle ich plany zakładają „aktywny wypoczynek” w siodle, lecz najczyściej kończy się to niebezpieczną konfrontacją z bandytami. Tym razem wybierają się w podróż na prośbę pewnego farmera, który zwraca się do nich o pomoc. Jest szantażowany i jego życie jest zagrożone.

Dziś Wernic został nieco zapomniany i zepchnięty na drugi plan literatury młodzieżowej, choć pamiętam, że kiedyś półki biblioteczne były pełne jego dzieł. Myślę, że warto go na nowo odkryć, a także polecić młodzieży, jako ciekawą i rozwijającą lekturę.

Stefan Benke

Elliot Aronson

Człowiek istota społeczna

Recenzja:

Elliot Aronson to znany amerykański psycholog i socjolog. Wykładał na Harvardzie oraz wielu innych uczelniach w Stanach Zjednoczonych. Jego najbardziej udany eksperyment dotyczył redukcji uprzedzeń wśród dzieci szkolnych. Była to tzw. klasa z puzzli.

Człowieka w znacznym stopniu konstytuuje środowiska w jakim wzrasta i żyje. Cechy charakteru, sposób zachowania, a nawet ubiór i późniejsze, jakby się wydawało, samodzielne wybory, są uwarunkowane wpływem innych ludzi. Zwłaszcza tych z najbliższego otoczenia, począwszy od rodziców, poprzez nauczycieli i kolegów. Podlegając takim wpływom człowiek lubi jednych, a nie lubi, lub wręcz nienawidzi innych. Nie jesteśmy jednak do końca zdeterminowani. Ważne, aby poznać mechanizmy, które kierują naszym postępowaniem i uczyć się eliminować te niewłaściwe. W ten sposób można przerwać, trwające nieraz przez pokolenia, pasma uprzedzeń i nietolerancji.

Uważam, że dzięki przejrzystości i prostemu językowi, książka może być przydatna nie tylko dal wąskiego grona specjalistów, ale każdemu, kto pragnie, by jego życie w społeczeństwie i relacje z innymi były coraz lepsze.

Stefan Benke

Św.Augustyn

Państwo boże

Recenzja:

Augustyn z Hippony był bardzo uzdolnionym teologiem. Po okresie burzliwej młodości, nawrócił się na chrześcijaństwo. Jako prezbiter miał wyjątkowy w starożytnym kościele przywilej wygłaszania kazań nawet w obecności biskupa. Zawdzięczał to swojemu talentowi oratorskiemu i wybitnej inteligencji. W późniejszych latach sam piastował godność biskupa.

Państwo boże jest przeciwieństwem świeckiego państwa, w którym pełno grzechów i niesprawiedliwości. Gorliwość Augustyna w piętnowaniu zła epoki sprawiła, że z dużą precyzją opisywał różne uroczystości religijne pogan oraz wiele innych nagannych, jego zdaniem, zwyczajów. Dzięki temu jest to pozycja wartościowa nie tylko dla teologów, lub historyków kościoła. Także inni badacze starożytności znajdą w niej dużo istotnych informacji.

Bardzo trudno wypowiadać się na temat wartości tego typu dzieła. Na pewno jest to książka ciekawa, choć wielu współczesnych czytelników może znużyć. Mimo wszystko polecam tym bardziej wytrwałym i poszukującym wiedzy.

Stefan Benke

Jessie L. Weston

Graal.

Od starożytnego obrzędu do romansu średniowiecznego

Recenzja:

Jessie L. Weston była przede wszystkim badaczem historii średniowiecznej. Na nowo zainicjowała dyskusję naukową na temat pochodzenia legend arturiańskich i ich symboliki. Jej książka stała się także inspiracją dla poety T. S. Eliota.

Legendy o królu Arturze i jego rycerzach oraz o poszukiwaniu świętego Graala są od dawna inspiracją zarówno dla badaczy historii jak i różnych pisarzy czerpiących z nich motywy do swoich powieści. Jak wykazała autorka nie są one jedynie wytworem poetyckiej fantazji średniowiecznych bardów. Mają również swoje przedchrześcijańskie korzenie. Za chrześcijańską symboliką, tak naprawdę kryją się znaczenia odnoszące się do starożytnych pogańskich rytuałów. Na pewnym etapie został dokonany zabieg swoistego „kamuflażu”, który miał zabezpieczyć pewne treści przed całkowitym wyrugowaniem ze świadomości. Była to obrona pogańskiej kultury przed dominującym chrześcijaństwem.

Uważam, że jest to bardzo ciekawa pozycja. Można poznać bogactwo powiązań kulturowych i mechanizmy wzajemnego nachodzenia na siebie sprzecznych, jak by się na pozór wydawało, opcji światopoglądowych.

Stefan Benke

Wilfrid Stinissen OCD

Noc jest mi światłem

Recenzja:

Wilfrid Stinissen jest karmelitą bosym. Przez jakiś czas był uniwersyteckim wykładowcą filozofii. Prowadził bardzo wiele kursów medytacji, a jego książki i artykuły to połączenie teoretycznej wiedzy z praktycznym doświadczeniem w tej dziedzinie.

Noc jest mi światłem to przedstawienie treści, przekazywanych przez średniowiecznych mistyków, takich jak Jan od Krzyża, w języku zrozumiałym dla współczesnego człowieka. Autor w doskonały sposób zinterpretował wiekowe teksty mistyków i połączył je z doświadczeniem egzystencjalnym dzisiejszego człowieka. Wskazał trudną drogę dla najbardziej wytrwałych chrześcijan, którzy pragnął pogłębić swoje życie kontemplacyjne. Wskazał też na czyhające na nich pułapki i zagrożenia. Podjął również ważny temat związku zdrowia psychicznego z życiem duchowym.

Książka jest pisana w sposób przejrzysty i opisuje trudne zjawiska dość prosto i zrozumiale. Pomimo tego pozostaje pozycją niełatwą w odbiorze ze względu na poruszaną tematykę. W zasadzie to docenią ją osoby zajmujące się na poważnie duchowością, jako badacze, lub też od strony praktycznej - kierownicy duchowi.

Stefan Benke

Joanna Guze

Albert Camus: Los i lekcja

Recenzja:

Joanna Guze jest przede wszystkim znana jako doskonała tłumaczka literatury języka francuskiego. Przetłumaczyła z tego języka większość dzieł Alberta Camusa. Jest także krytykiem i historykiem sztuki.

Życie Alberta Camusa to dzieje małego chłopca z biednej rodziny, który został pisarzem światowej sławy. Bardzo wiele zawdzięczał swojemu nauczycielowi, który nie tylko poprzez pracę pedagogiczną, ale również wspomagając chłopca finansowo, pomógł mu rozwinąć szczególny talent literacki. Problemy ze zdrowiem sprawiły, że musiał porzucić grę w piłkę nożną na rzecz pracy w teatrze oraz pisania. Podczas wojny był związany z francuskim ruchem oporu. Uwieńczeniem życia była literacka Nagroda Nobla.

Książka jest napisana w sposób bardzo ciekawy i daje wgląd w życie i sposób myślenia tego znakomitego pisarza i myśliciela. Dzięki pracy tłumaczki, autorka jest prawie świadkiem z pierwszej ręki, który dobrze zna wnętrze opisywanej postaci i tą bliskość daje się wyczuć na każdej stronie książki.

Stefan Benke

Makuszyński Kornel

Przyjaciel wesołego diabła

Recenzja:

Kornel Makuszyński był poetą, krytykiem teatralnym oraz felietonistą. Jednak najbardziej znany jest jako pisarz bajek i powieści dla dzieci i młodzieży. Wiele z nich doczekało sie ekranizacji i na stałe weszło do kanonu polskiej literatury młodzieżowej.

Janek przeżywa wiele niebezpiecznych przygód. W swojej podróży przyjdzie mu nawet zmierzyć sie z wysłannikami piekieł. Okazuje się, że nie wszyscy są tacy źli i straszni, w myśl przysłowia, że nie taki diabeł straszny jak go malują. Jeden okazuje sie nawet bardzo sympatyczny, a z czasem da się poznać także, jako wierny i oddany przyjaciel. z takim towarzyszem podróż staje się jeszcze ciekawsza.

Książkę te czytałem już bardzo dawno, ale tak jak wszystkie wartościowe dzieła została w mojej pamięci do dziś. Polecam ją nie tylko dzieciom i młodzieży, ale także dorosłym, którzy czasem chcą się zrelaksować w przyjemny sposób i przypomnieć sobie wzruszenia z przed wielu lat.

Stefan Benke